Nguyên liệu mỹ phẩm

22/11/2026 9 phút đọc

MBBT (bisoctrizole) trong mỹ phẩm: màng lọc UV dạng hạt

MBBT là màng lọc UV hữu cơ được nghiền thành hạt mịn phân tán trong nước, hấp thụ cả UVB và UVA. Bài viết tóm tắt dữ liệu thấm da, kết luận của Uỷ ban khoa học châu Âu về dạng nano, vai trò của decyl glucoside trong các ca dị ứng và điều kiện tại Phụ lục VII ASEAN.

MBBT (bisoctrizole) trong mỹ phẩm: màng lọc UV dạng hạt
Tán ô che nắng màu trắng ngà dưới bầu trời xanh — minh hoạ việc che chắn tia UV; MBBT là màng lọc UV dạng hạt dùng trong kem chống nắng

MBBT (tên INCI: Methylene Bis-Benzotriazolyl Tetramethylbutylphenol; tên chung quốc tế: bisoctrizole) là màng lọc tia UV hữu cơ gần như không tan trong nước, thường được cung cấp ở dạng hạt rất mịn phân tán trong nước, hấp thụ cả tia UVB lẫn UVA. Tại ASEAN, MBBT được dùng tối đa 10% (Phụ lục VII, Ref 23 cho dạng thường, Ref 23a cho dạng nano; dùng cả hai dạng thì tổng không vượt 10%).

1. MBBT là gì?

MBBT là phân tử lớn gồm hai nửa hydroxyphenyl-benzotriazole nối qua cầu methylene, rất ưa dầu và gần như không tan trong nước.

Thông sốDữ liệuNguồn
Công thức, khối lượng phân tửC41H50N6O2; 658,9 g/molPubChem (CID 3571576)
Số CAS103597-45-1PubChem; Phụ lục VII
Độ tanDưới 5 ng/L trong nước ở 25 °C; 170 mg/100 g trong chất mô phỏng chất béo ở 37 °CSCCS 2015
log Pow12,7 ở 25 °C (số liệu tính toán) — rất ưa dầuSCCS 2015; Phụ lục VII
Dạng vật lýBột hơi vàng (chưa nghiền); dạng nano là chất phân tán sệt màu trắngSCCS 2015

Theo hồ sơ được Uỷ ban Khoa học về An toàn Người tiêu dùng của châu Âu (SCCS) đánh giá năm 2015, nguyên liệu thương mại được nghiền bi trong nước với decyl glucoside làm chất phân tán, rồi thêm xanthan gum chống lắng. Thành phần điển hình: MBBT 46–55%, decyl glucoside 6–10%, propylene glycol 0,2–0,6%, xanthan gum 0,1–0,5%, nước 40–42%; pH 10,5–12; kích thước hạt d(0.5) trung bình khoảng 122 nm (n = 32); SCCS nhận định trung vị khoảng 120 nm trở lên theo khối lượng và khoảng 60 nm trở lên theo số lượng.

2. Cơ chế: hấp thụ tia UV ở dạng hạt

Theo dữ liệu hồ sơ trong ý kiến SCCS 2015, MBBT hoà tan có hai dải hấp thụ: khoảng 305 nm (UVB) và 350 nm (UVA). Ở dạng hạt phân tán, dải dài dịch về 360 nm kèm vai 380 nm, dải ngắn có thêm vai 320 nm. Hồ sơ ghi rằng thay đổi này không giải thích được bằng phần tán xạ thêm vào mà do tương tác điện tử giữa các nhóm mang màu trong hạt; hạt càng nhỏ, hấp thụ UV càng hiệu quả.

Như vậy, MBBT về bản chất là chất hấp thụ tia UV; dạng hạt có thêm phần tán xạ nhưng các nguồn đã đọc không định lượng phần này. Một báo cáo ca mô tả MBBT có “cả tính chất hữu cơ và vô cơ” (Gonzalez et al., 2011). Các nguồn đều xếp MBBT là màng lọc hữu cơ: gọi là màng lọc “khoáng” là sai, gọi là “vật lý” dễ gây nhầm với zinc oxide, titanium dioxide.

Herzog và cộng sự (2002; tác giả đầu thuộc doanh nghiệp sản xuất màng lọc) so sánh avobenzone, MBBT và zinc oxide siêu mịn trong công thức thử nghiệm: chỉ số bảo vệ UVA đo trên người tăng theo nồng độ màng lọc UVA; sau chiếu 10 MED, chỉ một số công thức chứa avobenzone giảm đáng kể tỷ số UVA/UVB hoặc bước sóng tới hạn (đo in vitro), tức mất bảo vệ UVA. SPF, UVA của sản phẩm thật vẫn phải đo trên thành phẩm.

3. MBBT có thấm qua da không?

Nghiên cứuThiết kếKết quả chính
Adlhart et al., 20113 người tình nguyện; bôi 1 mg/cm² công thức chứa 10% MBBT lên cẳng tay; bóc 15 lớp băng dính, đo bằng kính hiển vi RamanThu hồi 91,1%: 30,2% ở bề mặt da, 42,5% ở lớp sừng trên (miếng băng dính 2–5). 75% số hạt dồn vào 1/5 diện tích, chủ yếu ở nếp và rãnh da. Phần ở vị trí không thông với bề mặt chiếm 0,06%
Hồ sơ trong ý kiến SCCS 2015In vitro, da người, MBBT nano (trung vị 90–99 nm)Hấp thu trung bình 0,02% liều bôi (ước tính thận trọng 0,048%); da đã làm tổn thương: 0,07% (ước tính thận trọng 0,35%)
Hồ sơ trong ý kiến SCCS 2015Chuột cống, MBBT không nano (hạt khoảng 0,3–2 µm), bôi 6 giờ, theo dõi 5 ngàyHấp thu không quá 0,8% (công thức 0,2%) và không quá 0,4% (công thức 10%); không đo được trong tuần hoàn

Adlhart có cỡ mẫu rất nhỏ; số liệu SCCS đến từ hồ sơ của bên đề nghị cấp phép. Dù lượng thấm thấp, SCCS lưu ý MBBT rất ưa dầu nên cần xem xét khả năng tích luỹ ở một số mô khi dùng lâu dài. Chúng tôi chưa thấy nghiên cứu đo MBBT trong máu người.

4. An toàn: đánh giá châu Âu, dị ứng và điều chưa biết

  • Dạng thường: theo phần bối cảnh của ý kiến SCCS 2015, an toàn của MBBT ở mức tối đa 10% đã được uỷ ban tiền thân SCCNFP xác nhận (văn bản SCCNFP/0080/98).
  • Dạng nano: dựa trên mức hấp thu qua da người rất thấp và việc không có tác dụng có hại trên lợn nhỏ (minipig) bôi tới 1.000 mg/kg thể trọng/ngày trong 39 tuần, SCCS kết luận MBBT nano đạt tiêu chí vật liệu, dùng tới 10% trong sản phẩm bôi da, không gây nguy cơ tác dụng có hại trên da khoẻ, nguyên vẹn. Kết luận không áp dụng cho ứng dụng có thể khiến người dùng hít phải hạt, vì dữ liệu hạn chế cho thấy phản ứng viêm nặng ở đường hô hấp.
  • Điểm SCCS còn lưu ý: trên chuột cống, bôi da 20% (từ 500 mg/kg/ngày) gây biểu hiện đau, nên cần theo dõi kích ứng qua hệ thống cảnh giác mỹ phẩm; nghiên cứu gây ung thư 2 năm trên chuột cống có tăng u ác tính ở chuột đực liều thấp và liều cao (không ở liều trung bình, không ở chuột cái), nhưng SCCS cho rằng khó rút ra kết luận và coi nghiên cứu này không có giá trị đánh giá.
  • Đánh giá tại Hàn Quốc (Kim et al., 2026): tác giả thuộc trường đại học và viện nhà nước. NOAEL 1.000 mg/kg/ngày (liều cao nhất thử) trong nghiên cứu bôi da 90 ngày trên chuột cống; không có tác dụng có hại trên sinh sản và phát triển phôi ở chuột cống tới 1.000 mg/kg/ngày; thử nghiệm độc gen âm tính; biên an toàn lớn hơn 100 khi dùng 10% trong mọi loại mỹ phẩm.
  • Dị ứng tiếp xúc: có báo cáo ca dương tính với MBBT khi thử áp và thử áp kèm chiếu sáng, ví dụ 2 người bệnh vừa viêm da cơ địa vừa viêm da ánh sáng mạn tính (Gonzalez et al., 2011). Tuy vậy, decyl glucoside trong một nguyên liệu MBBT thương mại được xác định là dị nguyên “ẩn”, có lẽ gây ra phần lớn ca dị ứng được quy cho nguyên liệu này (Alfalah et al., 2017); xem bài decyl glucoside.
  • Mang thai, cho con bú: chưa đủ dữ liệu trên người, nên hỏi bác sĩ.
  • Môi trường: ý kiến SCCS không đánh giá tác động môi trường. Không nên ghi “an toàn cho rạn san hô” chỉ vì dùng MBBT.

5. Nồng độ dùng và pháp quy ASEAN

Nội dungPhụ lục VII, bản 2025-2 (12/12/2025)
Ref 23 — MBBTTối đa 10%; không ghi điều kiện khác
Ref 23a — MBBT (nano)Tối đa 10%; không dùng trong ứng dụng có thể dẫn tới phơi nhiễm phổi qua đường hít; chỉ cho phép vật liệu nano tinh khiết ≥ 98,5% (đồng phân isooctyl ≤ 1,5%), độ tan < 5 ng/L trong nước ở 25 °C, log Pow 12,7, không bọc, D50 ≥ 120 nm theo khối lượng và/hoặc ≥ 60 nm theo số lượng
Chú thích (5)Dùng đồng thời hai dạng thì tổng không vượt 10%
Phần mở đầuNhãn sản phẩm chống nắng chính phải có câu “Do not stay too long in the sun, even while using a sunscreen product”

Tra Phụ lục II, III, VI (bản 06/2026) theo tên, “benzotriazol” và số CAS: không có MBBT. Giới hạn 10% tính cho chính chất MBBT; nguyên liệu phân tán chỉ chứa khoảng một nửa là MBBT nên phải quy đổi theo hàm lượng trên phiếu kiểm nghiệm (COA), và cần thông số kích thước hạt để biết áp Ref 23 hay 23a. Trong ý kiến SCCS 2015, dạng phân tán nghiền mịn trong nước chính là dạng nano được đánh giá.

6. Góc nhìn cho chủ thương hiệu (B2B)

  • Đưa vào công thức: MBBT phân tán được cho vào pha nước (Herzog et al., 2002); nhiệt độ, thời điểm theo hướng dẫn nhà cung cấp. Nguyên liệu có pH 10,5–12, cần kiểm và chỉnh pH thành phẩm.
  • Phối màng lọc: thường phối với màng lọc tan trong dầu như bemotrizinol (BEMT), DHHB, ethylhexyl triazone, mỗi chất trong giới hạn Phụ lục VII; SPF, UVA, độ bền quang đo trên thành phẩm.
  • Dạng xịt: với MBBT nano, không thiết kế sản phẩm có thể bị hít phải.
  • Thành phần đi kèm: nắm rõ decyl glucoside, xanthan gum, propylene glycol trong nguyên liệu để lập danh sách thành phần và tư vấn người từng dị ứng glucoside.
  • Công bố đúng mức: ghi “chứa màng lọc UV MBBT” cùng SPF, UVA đã đo; tránh “màng lọc vật lý”, “không thấm vào da”, “an toàn cho rạn san hô”, “không gây dị ứng”, “an toàn cho mẹ bầu”. Hướng dẫn người dùng theo bài dùng kem chống nắng đúng cách.
  • Xuất khẩu: kiểm tra danh mục màng lọc của nước nhập khẩu.

Butter-C ứng dụng MBBT trong gia công kem chống nắng, phối với màng lọc khác trong giới hạn Phụ lục VII ASEAN; chỉ số SPF, UVA của mỗi công thức phải được thử nghiệm trên thành phẩm.

Câu hỏi thường gặp

MBBT là màng lọc hoá học hay vật lý?

MBBT là màng lọc hữu cơ, về bản chất là chất hấp thụ tia UV; dạng hạt có thêm phần tán xạ. Nó không phải màng lọc khoáng như zinc oxide hay titanium dioxide, nên không nên gọi là màng lọc “vật lý”.

MBBT có ngấm vào máu không?

Lượng đi qua da trong thử nghiệm rất thấp (khoảng 0,02% liều bôi trên da người in vitro, theo hồ sơ SCCS thẩm định); trên người tình nguyện, phần lớn MBBT nằm ở bề mặt và lớp sừng trên (Adlhart et al., 2011). Chưa có nghiên cứu đo trong máu người trong các nguồn đã đọc.

Bị dị ứng kem chống nắng chứa MBBT thì làm gì?

Ngừng dùng và hỏi bác sĩ da liễu về thử áp. Decyl glucoside trong một nguyên liệu MBBT thương mại có lẽ gây ra phần lớn ca dị ứng quy cho nguyên liệu này (Alfalah et al., 2017).

Bà bầu có dùng được kem chống nắng chứa MBBT không?

Thử nghiệm trên chuột cống không ghi nhận tác dụng có hại lên sinh sản và phát triển phôi, nhưng chưa đủ dữ liệu trên phụ nữ mang thai. Nên hỏi bác sĩ.

Tài liệu tham khảo

  1. ASEAN. Annex VII – List of UV filters which cosmetic products may contain (Version No. 2025-2, 12th December 2025). https://asean.org/wp-content/uploads/2026/04/Annex-VII_Release_12th-December-2025-clean.pdf
  2. Scientific Committee on Consumer Safety (SCCS). Opinion on 2,2'-Methylene-bis-(6-(2H-benzotriazol-2-yl)-4-(1,1,3,3-tetramethylbutyl)phenol) (nano form), COLIPA n° S79 (SCCS/1546/15, revision of 25 June 2015). https://ec.europa.eu/health/scientific_committees/consumer_safety/docs/sccs_o_168.pdf
  3. Kim M et al. Safety assessment of methylene bis-benzotriazolyl tetramethylbutylphenol, a UV filter in cosmetics. Toxicol Res. 2026. PMID 42403688
  4. Herzog B et al. In vivo and in vitro assessment of UVA protection by sunscreen formulations containing either butyl methoxy dibenzoyl methane, methylene bis-benzotriazolyl tetramethylbutylphenol, or microfine ZnO. Int J Cosmet Sci. 2002. PMID 18498509
  5. Adlhart C et al. Surface distribution and depths profiling of particulate organic UV absorbers by Raman imaging and tape stripping. Int J Cosmet Sci. 2011. PMID 21692815
  6. Gonzalez ME et al. Positive patch- and photopatch-test reactions to methylene bis-benzotriazolyl tetramethylbutylphenol in patients with both atopic dermatitis and chronic actinic dermatitis. Dermatitis. 2011. PMID 21504696
  7. Alfalah M et al. Alkyl Glucosides. Dermatitis. 2017. PMID 27775973

Thảo luận

Bình luận

Đang tải bình luận…

Gửi bình luận

Bình luận được Butter-C duyệt trước khi hiển thị. Email chỉ dùng để phản hồi bạn khi cần, xem Chính sách bảo mật.

Bắt đầu

Trao đổi về sản phẩm Quý khách dự định triển khai

Quý khách vui lòng gửi định hướng sản phẩm và sản lượng dự kiến. Đội ngũ tư vấn sẽ liên hệ trong giờ làm việc.

Công ty cổ phần Dược mỹ phẩm Butter-C · GCN ĐKKD số 0108681386 (Sở KH&ĐT TP. Hà Nội cấp 03/04/2019)
Trụ sở: Thôn Hữu Lê, xã Đại Thanh, TP. Hà Nội · Nhà máy: Cụm CN Thanh Oai, xã Bình Minh, TP. Hà Nội, Việt Nam
Hotline 0967 176 511 · [email protected] · Chính sách bảo mật
← Tất cả tin tức